Pomidor to bardzo ważny składnik prawie każdego włoskiego posiłku. Ale właściwie, jak to czerwone, soczyste cudo przywędrowało na europejskie stoły?

Wychodzi na to, że i tym razem to wina pana Kolumba. Wiadomo, że pomidor pochodzi z Ameryki Południowej lub Środkowej, rósł pierwotnie w niższych partiach Andów, był też uprawiany w Meksyku przez Azteków. Azteckie słowo „tomati” oznacza po prostu „pulchny owoc”. Hiszpanie przejęli nazewnictwo nazywając pomidory „tomate”. Pomidory, wraz z kukurydzą, ziemniakami, papryką chili i słodkimi ziemniakami trafiły do Hiszpanii na początku XVI wieku wraz z odkryciami Kolumba.

Gdy pomidory trafiły do Europy początkowo przez wielu były uważane za roślinę trującą. Uprawiano je w ogrodach w celach dekoracyjnych.

Pierwsze zachowane nazwy zwyczajowe pomidora w językach europejskich pojawiają się w podpisie rysunku z roku 1553 w pracy Remberta Dodoensa, który podpisał rycinę z tym gatunkiem określeniem "Poma amoris = jabłko miłości". Późniejsi autorzy używali także odmiennych wariantów nazw, takich jak "Poma aurea" = złote jabłko i "Pomi del Peru" = jabłko z Peru. Nazwa zwyczajowa utrwalona w języku włoskim „pomidoro” (dosłownie tłumaczona na „złote jabłko” ) stała się źródłem dla określenia używanego w języku polskim. W starszych publikacjach w języku polskim używane były jednak określenia „jabłko miłości” (u Syreniusza) i „jabłko złote” (słownik języka polskiego z 1861). Nazwa „pomidor” rozpowszechniła się w piśmiennictwie dopiero w XIX wieku.

Warzywo czy owoc ?

W 1893 r. Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych – porządkując kwestię zróżnicowania ceł na warzywa i owoce – dla celów podatkowych uznał pomidor za warzywo (na podstawie jego zastosowań kulinarnych), nie wyrokując jednak w kwestii jego klasyfikacji botanicznej. Z naukowego punktu widzenia jadalna część pomidora pozostaje owocem.

Najpopularniejsze typy pomidorów we Włoszech to słodkie - DATTERINO, CILIEGINO, PIZZUTELLO i nieco mniej słodkie najczęściej używane do sosów - SAN MARZANO, VESUVIANO, GRAPPOLO.

 

 

Pomidor - warzywo czy owoc?

16 lipca 2018

Classic

  1. pl
  2. it